-  
C – THÀNH PHẦN CÂUI – THÀNH PHẦN CHÍNH VÀ THÀNH PHẦN PHỤII – THÀNH PHẦN BIỆT LẬPD – CÁC KIỂU CÂUI – CÂU ĐƠNII – CÂU GHÉPIII – BIẾN ĐỔI CÂUIV – CÁC KIỂU CÂU ỨNG VỚI NHỮNG MỤC ĐÍCH GIAO TIẾP KHÁC NHAU

Hướng dẫn Soạn bài xích 30 sách giáo khoa Ngữ văn 9 tập hai. Nội dung bài bác Soạn bài Tổng kết về ngữ pháp (tiếp theo) sgk Ngữ văn 9 tập 2 bao gồm đầy đủ bài xích soạn, bắt tắt, cảm thụ, phân tích, thuyết minh, nghị luận,… đầy đủ các bài văn mẫu mã lớp 9 tốt nhất, giúp những em học xuất sắc môn Ngữ văn 9, ôn thi vào lớp 10.

Bạn đang xem:

C – THÀNH PHẦN CÂU

I – THÀNH PHẦN CHÍNH VÀ THÀNH PHẦN PHỤ

1. Câu 1 trang 145 sgk Ngữ văn 9 tập 2

Kể tên các thành phần chính, yếu tắc phụ của câu; nêu dấu hiệu nhận thấy từng thành phần.

Trả lời:

Thành phần chính của câu:

– chủ ngữ (CN): Nếu cửa hàng (của hành động, trạng thái, tính chât…) được kể đến ở vị ngữ. Công nhân thường đứng trước VN.

– Vị ngữ (VN): Nêu đặc trưng (hành động, trạng thái, tính chất…) của nhà thể nói đến ở CN, toàn nước thường che khuất CN.

Thành phần phụ của câu:

– Trạng ngữ (TrN): hay đứng sống đầu câu, nếu yếu tố hoàn cảnh không gian, thời gian, phương pháp thức, phương tiện, nguyên nhân, mục đích.

– Khởi ngữ (KhN) (đề ngữ): hay đứng trước công ty ngữ, đặt ra đề tài của câu nói.

2. Câu 2 trang 145 sgk Ngữ văn 9 tập 2

Hãy đối chiếu thành phần của các câu sau đây:

a) Đôi càng tôi mẫm bóng.

(Tô Hoài, Dế mèn cảm thấy kí)

b) Sau một hồi trống thúc vang lừng cả lòng tôi, mấy người học trò cũ mang đến sắp hàng bên dưới hiên rồi lấn sân vào lớp.

(Thanh Tịnh, Tôi đi học)

c) Còn tấm gương bởi thủy tinh tráng bạc, nó vẫn chính là người các bạn trung thực, chân thành, thẳng thắn, không hề nói dối, cũng không lúc nào biết nịnh hót hay độc ác…

(Băng Sơn, U tôi)

Trả lời:

a)Đôi càng tôimẫm bóng
CNVN
b)Sau một hổi trống thúc vinh quang cả lòng tôimấy bạn học trò cũđến sếp hàng dưới hiên rồi đi vào lớp
TNCNVN
c)Còn tấm gương bằng thủy tinh tráng bạcvẫn là người chúng ta trung thực, chân thành, thẳng thắn, không còn nói dối, cũng không lúc nào biết nịnh hót hay độc ác
KNCNVN

II – THÀNH PHẦN BIỆT LẬP

1. Câu 1 trang 145 sgk Ngữ văn 9 tập 2

Kể tên cùng nêu lốt hiệu nhận biết các thành phần khác hoàn toàn của câu.

Trả lời:

Các nhân tố biệt lập:

– yếu tắc tình thái: dùng làm thể hiện thái độ của fan nói đối với sự vật được nói đến.

– Thành phần hotline – đáp: dùng để làm tạo lập hoặc bảo trì quan hệ giao tiếp.

– yếu tắc phụ chú: cần sử dụng để bổ sung cập nhật một số chi tiết cho câu chữ của câu.

Cách nhận biết: bọn chúng không gia nhập trực tiếp vào vấn đề trong câu.

2. Câu 2 trang 145 sgk Ngữ văn 9 tập 2

Hãy cho biết thêm mỗi trường đoản cú ngữ in đậm trong các đoạn trích dưới đó là thành phần gì của câu.

a) Có lẽ giờ đồng hồ Việt của chúng ta đẹp chính vì tâm hồn của người việt nam ta cực kỳ đẹp, cũng chính vì đời sống, cuộc đương đầu của quần chúng ta từ bỏ trước tới thời điểm này là cao quý, là vĩ đại, nghĩa là rất đẹp.

(Phạm Văn Đồng, cất giữ sự trong sáng của tiếng Việt)

b) Ngẫm ra thì tôi chỉ nói đem sướng mồm tôi.

(Tô Hoài, Dế mèn linh giác kí)

c) Trên những chặng đường dài trong cả 50, 60 ki-lô-mét, họ chỉ gặp mặt cây dừa: dừa xiêm thấp lè tè, quả tròn, nước ngọt, dừa nếp lơ lửng giữa trời, quả vàng xanh mơn mởn, dừa lửa lá đỏ, vỏ hồng,…

(Theo Hoàng Văn Huyền, gần như mẫu chuyện địa lí)

d) Có bạn khẽ nói:

– Bẩm, dễ có khi đê vỡ!

Ngài cau mặt, gắt rằng:

– mang kệ!

(Phạm Duy Tốn, sống mái mặc bay)

e) Ơi cái xe vận tải

Ta cố kỉnh lái đi đây

Nặng biết bao ân ngãi

Quý rộng bao xoàn đầy!

(Tố Hữu, bài bác ca tài xế đêm)

Trả lời:

a) có lẽ: tình thái.

b) ngẫm ra: tình thái.

c) dừa xiêm thấp lè tè: phụ chú.

d) bẩm: điện thoại tư vấn – đáp; có khi: tình thái.

e) ơi: điện thoại tư vấn – đáp.

D – CÁC KIỂU CÂU

I – CÂU ĐƠN

1. Câu 1 trang 146 sgk Ngữ văn 9 tập 2

Tìm nhà ngữ, vị ngữ trong số câu đơn sau đây:

a) Những nghệ sĩ không những ghi lại cái đã tất cả rồi nhưng mà còn muốn nói một điều gì bắt đầu mẻ.

(Nguyễn Đình Thi, tiếng nói của văn nghệ)

b) Không, lời nhờ cất hộ của một Nguyễn Du, một Tôn-xtôi cho nhân loại phức tạp hơn, cũng nhiều mẫu mã và sâu sắc hơn.

(Nguyễn Đình Thi, ngôn ngữ của văn nghệ)

c) Nghệ thuật là tiếng nói của tình cảm.

(L. Tôn-xtôi)

d) Tác phẩm vừa là kết tinh của trung khu hồn người sáng tác, vừa là sợi dây truyền mang đến mọi tín đồ sự sống mà lại nghệ sĩ với trong lòng.

(Nguyễn Đình Thi, Tiếng nói của văn nghệ)

e) Anh trang bị sáu và cũng thương hiệu Sáu.

(Nguyễn quang Sáng, cái lược ngà)

Trả lời:

a)Những nghệ sĩkhông những khắc ghi cái đã bao gồm rồi mà lại còn mong muốn nói một điều gì new mẻ
CNVN
b)Không, lời gởi của một Nguyễn Du, một Tôn-xtôi cho nhân loạiphức tạp hơn, cũng đa dạng chủng loại và sâu sắc hơn
CNVN
c)Nghệ thuậtlà ngôn ngữ của tình cảm
CNVN
d)Tác phẩmvừa là kết tinh tâm hồn người sáng tác, vừa là 1 trong sợi dây truyền đến mọi bạn sự sống mà nghệ sĩ sở hữu trong lòng
CNVN
e)Anhthứ sáu cùng cũng thương hiệu Sáu
CNVN
2. Câu 2 trang 147 sgk Ngữ văn 9 tập 2

Trong hầu hết đoạn trích sau đây, câu làm sao là câu đặc biệt?

a) Chợt ông lão yên ổn hẳn đi, tuỳ thuộc nhủn ra, tưởng như không cất lên được… bao gồm tiếng nói léo xéo sinh sống gian trên. Tiếng mụ chủ… Mụ nói đồ vật gi vậy? Mụ nói cái gì mà xào xạc thế? Trống ngực ông lão đập thình thịch.

(Kim Lân, Làng)

b) Không đọc sao nói tới đây, bác bỏ lái xe cộ lại liếc cô gái. Cô bất giác đỏ mặt lên.

– Một anh giới trẻ hai mươi bảy tuổi! Đây là đỉnh im Sơn, cao nhị nghìn sáu trăm mét. Anh ta làm công tác làm việc khí tượng kiêm đồ vật lí địa cầu.

(Nguyễn Thành Long, âm thầm lặng lẽ Sa Pa)

c) Tôi tự dưng thẫn thờ, tiếc không nói nổi. Cụ thể tôi ko tiếc hồ hết viên đá. Mưa kết thúc thì tạnh thôi. Nhưng mà tôi nhớ một cái gì đấy, trong khi mẹ tôi, dòng cửa sổ, hoặc những ngôi sao 5 cánh to trên bầu trời thành phố <…> hầu hết ngọn điện trên quảng trường lung linh như những ngôi sao sáng trong mẩu chuyện cổ tích nói tới những xứ sở thần tiên. Hoa trong công viên. đa số quả bóng bớt vô tội vạ của bọn trẻ con trong một góc phố. Giờ đồng hồ rao của bà buôn bán xôi sáng có cái mủng nhóm trên đầu…

Chao ôi, có thể là toàn bộ những mẫu đó. Những cái đó làm việc thiệt xa… Rồi bỗng dưng chốc, sau một cơn mưa đá, chúng xoáy mạnh dạn như sóng trong tâm trí tôi…

(Lê Minh Khuê, Những ngôi sao 5 cánh xa xôi)

Trả lời:

a) – có tiếng nói léo xéo ngơi nghỉ gian trên.

– tiếng mụ chủ…

b) Một anh bạn trẻ hai mươi bảy.

c) – phần đông ngọn đèn khí trên quãng trường lung linh như những ngôi sao 5 cánh trong mẩu chuyện cổ tích nói đến những xứ sở thần tiên.

– Hoa trong công viên.

– phần nhiều quả bóng giảm vô tội vạ của lũ trẻ nhỏ trong một góc phố.

– giờ đồng hồ rao của một bà phân phối xôi sáng gồm cái nón đội trên đầu.

– Chao ôi, rất có thể là toàn bộ những dòng dù.

II – CÂU GHÉP

1. Câu 1 trang 147 sgk Ngữ văn 9 tập 2

Hãy kiếm tìm câu ghép trong những đoạn trích sau đây:

a) Tác phẩm nghệ thuật nào cũng xây dựng bởi những vật liệu mượn nghỉ ngơi thực tại. Tuy thế nghệ sĩ ko những đánh dấu cái đã gồm rồi cơ mà còn muốn nói một điều gì mới mẻ

Anh gửi vào tác phẩm một lá thư, một tin nhắn nhủ, anh ao ước đem một trong những phần của bản thân góp vào đời sống tầm thường quanh.

(Nguyễn Đình Thi, ngôn ngữ của văn nghệ)

b) Tôi rửa cho Nho bởi nước đun sôi trên bếp than. Bông băng trắng. Dấu thương ko sâu lắm, vào phần mềm. Nhưng bởi bom nổ gần, Nho bị choáng. Tôi tiêm đến Nho. Nho lim dim mắt, dễ chịu…

(Lê Minh Khuê, Những ngôi sao 5 cánh xa xôi)

c) Ông lão vừa nói vừa chằm chằm nhìn vào cái bộ mặt lì xì của người bà bé bên ngoại dãn ra vì bỡ ngỡ ấy nhưng ông lão hả hê cả lòng. Ông thấy loại lăng ấy một trong những phần như gồm ông.

(Kim Lân, Làng)

d) Những nét hớn hở trên mặt người lái xe xe bỗng nhiên duỗi ra rồi bẵng đi một lúc, bác bỏ không nói gì nữa. Còn nhà họa sĩ và cô bé cũng nín bặt, vì cảnh trước mặt bỗng nhiên hiện lên rất đẹp một giải pháp kì lạ. Nắng và nóng bây giờ ban đầu len tới, đốt cháy rừng cây.

(Nguyễn Thành Long, âm thầm lặng lẽ Sa Pa)

Trả lời:

a) Anh gởi vào vật phẩm một lá thư, một tin nhắn nhủ, anh ước ao đem một phần của bản thân góp vào đời sông chung quanh.

b) Nhưng bởi vì bom nổ gần, Nho bị choáng.

c) Ông lão vừa nói vừa chằm chặp nhìn vào cái diện mạo lì xì của tín đồ bà bé bên nước ngoài dãn ra vì ngạc nhiên ẩy nhưng mà ông lão hể hả cả lòng.

d) Còn nhà họa sĩ và cô bé cũng nín bặt, vì tiền cảnh mặt đột hiện lên đẹp mắt một biện pháp kì lạ.

e) Để cô gái khỏi trở về bàn, anh lấy mẫu khăn tay còn vo tròn cặp thân cuốn sách cho tới trả mang đến cô gái.

2. Câu 2 trang 148 sgk Ngữ văn 9 tập 2

Chỉ ra các kiểu dục tình về nghĩa giữa các vế trong số những câu ghép tìm được ở bài xích tập 1.

Xem thêm: Bảng Giờ Tàu Hải Phòng Hà Nội Giá Rẻ Tại Ga Đường Sắt Việt Nam

Trả lời:

a) quan liêu hệ bửa sung.

b) quan lại hệ nguyên nhân – hệ quả.

c) quan tiền hệ xẻ sung.

d) quan hệ giới tính hệ quả – nguyên nhân.

e) quan hệ mục đích – điều kiện.

3. Câu 3 trang 148 sgk Ngữ văn 9 tập 2

Quan hệ về nghĩa giữa những vế trong số những câu ghép sau đấy là quan hệ gì?

a) Anh mong muốn được nghe một giờ “ba” của con bé, tuy nhiên con nhỏ xíu chẳng khi nào chịu gọi.

(Nguyễn quang Sáng, mẫu lược ngà)

b) Ông xách dòng làn trứng, cô ôm bó hoa to.

(Nguyễn Thành Long, âm thầm lặng lẽ Sa Pa)

c) Giá cơ mà anh ấy còn, anh ấy sẽ có tác dụng thêm được từng nào là việc nữa!

(Đỗ Chu, Mùa cá bột)

Trả lời:

a) quan hệ tình dục tương phản.

b) quan lại hệ bửa sung.

c) quan lại hệ điều kiện – trả thiết.

4. Câu 4 trang 149 sgk Ngữ văn 9 tập 2

Từ mỗi cặp câu solo sau đây, hãy tạo nên những câu ghép chỉ những kiểu quan hệ nam nữ nguyên nhân, điều kiện, tương phản, nhượng cỗ (theo chỉ dẫn) bởi quan hệ từ thích hợp hợp.

*

Trả lời:

Từ cặp câu 1-1 thứ nhất:

Nguyên nhân: bởi vì quả bom tung lên và nổ trên tránh việc hầm của Nho bị sập.

Điều kiện: trường hợp quả bom tung lên cùng nổ trên không thì hầm của Nho bị sập.

Từ cặp câu đối kháng thứ hai:

Tương phản: quả bom nổ khá gần dẫu vậy hầm của Nho không xẩy ra sập.

Nhượng bộ: Hầm của Nho không xẩy ra sập, tuy quả bom nổ hơi gần.

III – BIẾN ĐỔI CÂU

1. Câu 1 trang 149 sgk Ngữ văn 9 tập 2

Tìm câu rút gọn trong đoạn trích sau:

Dường như thiết bị duy độc nhất vẫn bình tĩnh, phớt lờ mọi dịch chuyển chung là chiếc kim đồng hồ. Nó chạy, sinh động và vơi nhàng, đè lên trên những số lượng vĩnh cửu. Còn đằng kia, lửa sẽ chui phía bên trong cái dây mìn, đưa vào ruột trái bom…

Quen rồi. Một ngày chúng tôi phá bom cho năm lần. Ngày nào ít: bố lần.

(Lê Minh Khuê, Những ngôi sao 5 cánh xa xôi)

Trả lời:

Câu rút gọn:

Quen rồi.

Ngày như thế nào ít: ba lần.

2. Câu 2 trang 149 sgk Ngữ văn 9 tập 2

Trong các đoạn trích sau đây (Trích tự truyện ngắn Những ngôi sao xa xôi của Lê Minh Khuê), đầy đủ câu nào vốn là một thành phần của câu đứng trước được bóc tách ra? Theo em, tác giả bóc câu như vậy để triển khai gì?

a) Đơn vị thường ra ngoài đường vào dịp mặt trời lặn. Và làm việc có lúc suốt đêm.

b) Thế là về tối lại đi xuống đường luôn. Hay xuyên.

c) Vỏ quả bom nóng. Một tín hiệu chẳng lành.

Trả lời:

Những câu được tách bóc ra từ một thành phần của câu đứng trước:

a) Và làm việc đó bao gồm khi xuyên suốt đêm.

b) thường xuyên xuyên.

c) Một tín hiệu chẳng lành.

Tác mang chú ý tách ra thành câu riêng rẽ để thừa nhận mạnh, gây ấn tượng cho điều mong mỏi miêu tả, hy vọng khẳng định.

3. Câu 3 trang 149 sgk Ngữ văn 9 tập 2

Hãy biến đổi các câu sau thành câu bị động.

a) Người thợ bằng tay Việt Nam tạo sự đồ gốm hơi sớm.

b) Tại khúc sông này thức giấc ta đang bắc một cây mong lớn.

c) Người ta đang dựng lên đa số ngôi đền ấy từ hàng nghìn năm trước.

Trả lời:

Biến biến thành câu bị động

a) ⟶ Đồ gốm được bạn thợ bằng tay thủ công Việt Nam tạo ra sự khá sớm.

b) ⟶ Một cây mong lớn sẽ tiến hành (tỉnh ta) bắc qua khúc sông này.

c) Những ngôi đền rồng ấy đã làm được (người ta) dựng lên từ hàng ngàn năm trước.

IV – CÁC KIỂU CÂU ỨNG VỚI NHỮNG MỤC ĐÍCH GIAO TIẾP KHÁC NHAU

1. Câu 1 trang 150 sgk Ngữ văn 9 tập 2

Trong những đoạn trích sau đây, những câu nào là câu nghi vấn? Chúng gồm được dùng để làm hỏi không?

Bà hỏi:

– tía con, sao con không nhận?

– không phải. – Đang nằm mà lại nó cũng giẫy lên.

– Sao con biết là ko phải? cha con đi lâu, nhỏ quên rồi chứ gì!

(Nguyễn quang quẻ Sáng, Chiếc lược ngà)

Trả lời:

Câu nghi vấn:

Ba con, sao bé không nhận?

Sao nhỏ biết là ko phải?

Các câu bên trên đều dùng để hỏi.

2. Câu 2 trang 150 sgk Ngữ văn 9 tập 2

Trong những đoạn trích sau đây, hầu như câu nào là câu ước khiến? bọn chúng được dùng để làm gì?

a) Đứa đàn bà lớn gồng đôi thúng không cách vào. Ông cất tiếng hỏi:

– Ở ko kể ấy làm những gì mà lâu núm mày?

Không để đứa con kịp trả lời, ông lão nhỏm dậy vơ lấy mẫu nón:

– Ở công ty trông em nhá! Đừng có đi đâu đấy.

(Kim Lân, Làng)

b) Nghe chị em nó bảo gọi ba vào ăn uống cơm thì nó bảo lại:

– Thì má cứ kêu đi.

Mẹ nó đâm bực tức quơ đũa nhà bếp doạ đánh, nó đề nghị gọi nhưng lại lại nói trổng:

– Vô ăn uống cơm!

Anh sáu vẫn ngồi im, vờ vịt không nghe, hóng nó gọi “Ba vô nạp năng lượng cơm”. Con nhỏ nhắn cứ đứng trong phòng bếp nói vọng ra:

– cơm đã chín rồi!

Anh cũng không quay lại. Con bé bực quá, quay lại mẹ và bảo:

– con kêu rồi mà tín đồ ta không nghe.

Anh quay trở về nhìn bé vừa khe khẽ không đồng ý vừa cười.

(Nguyễn quang quẻ Sáng, mẫu lược ngà)

Trả lời:

Các câu mong khiến

a) – Ớ công ty trông em nhá! (ra lệnh).

– Đừng có đi đâu đấy. (ra lệnh).

b) – Thì má cứ kêu đi. (yêu cầu).

– Vô ăn cơm! (yêu cầu).

– cơm chín rồi! (yêu mong – vốn là câu è cổ thuật được dùng gián tiếp có tác dụng câu cầu khiến).

Xem thêm: So Sánh Người Tối Cổ Và Người Tinh Khôn Là Gì? Sự Khác Nhau Giữa Người Tối Cổ Và Người Tinh Khôn

3. Câu 3 trang 151 sgk Ngữ văn 9 tập 2

Câu nói của anh ấy Sáu trong đoạn trích sau đây có bề ngoài của hình trạng câu làm sao (trần thuật, nghi vấn, cầu khiến, hay cảm thán)? Anh Sáu dùng nó nhằm hỏi hay để biểu hiện cảm xúc? nơi nào trong lời nhắc PDF EPUB PRC AZW miễn mức giá đọc trên điện thoại cảm ứng thông minh – sản phẩm tính, ứng dụng đọc file epub, prc reader, azw reader của tác giả xác thực điều đó?

Trong bữa cơm đó, anh Sáu gắp một cái trứng cá to đá quý để vào bát nó. Nó liền lấy đũa xuyên vào chén, nhằm đó rồi bất ngờ đột ngột hất cái trứng ra, cơm văng tung tóe cả mâm. Giận quá cùng không kịp suy nghĩ, anh vung tay tiến công vào mông nó và hét lên:

– Sao mi cứng đầu quá vậy, hả?

(Nguyễn quang quẻ Sáng, Chiếc lược ngà)

Trả lời:

Câu nói của nhân đồ vật anh Sáu có hiệ tượng câu ngờ vực nhưng sử dụng với mục đích cảm thán. Anh giận quá với không kịp suy nghĩ xác nhận điều đó.

Bài trước:

Bài tiếp theo:

Trên đó là phần lí giải Soạn bài xích Tổng kết về ngữ pháp (tiếp theo) sgk Ngữ văn 9 tập 2 khá đầy đủ và gọn gàng nhất. Chúc các bạn làm bài bác Ngữ văn tốt!